|
Quaestiuncula 1
1. Ad tertium sic proceditur. Videtur quod sacerdos possit uti
clave quam habet, in quemlibet hominem. Potestas enim clavium in
sacerdotes descendit ex illa domini auctoritate quae dicit: accipite
spiritum sanctum: quorum remiseritis peccata, remittuntur eis. Sed
illud indeterminate dixit de omnibus. Ergo habens clavem indeterminate
potest ea uti in quoslibet.
2. Praeterea, clavis corporalis quae aperit unam seram, aperit
omnes alias ejusdem modi. Sed omne peccatum cujuslibet hominis est
ejusdem rationis obstaculum respectu introitus caeli. Ergo si potest
unum hominem sacerdos per clavem quam habet, absolvere, poterit et
quoslibet alios.
3. Praeterea, sacerdotium testamenti novi est perfectius quam
veteris. Sed sacerdos veteris testamenti poterat uti sua potestate
quam habebat, discernendi inter lepram et lepram, indifferenter in
omnes. Ergo multo fortius sacerdos evangelicus potest uti sua
potestate in omnes.
1. Sed contra est quod dicitur 16, quaest. 3: nulli sacerdotum
licet parochianum alterius absolvere aut ligare. Ergo non quilibet
potest quemlibet absolvere.
2. Praeterea, judicium spirituale debet esse ordinatius quam
temporale. Sed in judicio temporali non debet quilibet judex quemlibet
judicare. Ergo cum usus clavium sit judicium quoddam, non potest
sacerdos quilibet sua clavi in quemlibet uti.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod sacerdos non possit semper suum subditum
absolvere. Sicut enim Augustinus in littera dicit, nullus officio
sacerdotis uti debet, nisi immunis ab illis sit quae in aliis judicat.
Sed quandoque contingit quod sacerdos est particeps criminis quod
subditus suus commisit; sicut cum mulierem subditam cognovit. Ergo
videtur quod non possit semper in suos subditos potestate clavium uti.
2. Praeterea, per potestatem clavium homo ab omnibus defectibus
curatur. Sed quandoque alicui peccato annexus est irregularitatis
defectus, vel excommunicationis sententia, a qua simplex sacerdos
liberare non potest. Ergo videtur quod non possit uti clavium
potestate in illos qui talibus irretiti sunt.
3. Praeterea, sacerdotii nostri judicium et potestas per judicium
veteris sacerdotii figuratum est. Sed minoribus judicibus secundum
legem non omnia competebat discutere, sed ad superiores recurrebant,
ut dicitur Exod. 24, 14: si quid ortum fuerit inter vos
quaestionis, referetis ad eos. Ergo videtur quod nec sacerdos de
gravibus peccatis possit subditum suum absolvere, sed debeat ad
superiorem remittere.
1. Sed contra, cuicumque committitur principale, committitur et
accessorium. Sed sacerdotibus committitur quod subditis suis
Eucharistiam dispensent, ad quam ordinatur absolutio a peccatis
quibuscumque. Ergo sacerdos ab omnibus peccatis potest subditum suum
absolvere, quantum est de clavium potestate.
2. Praeterea, gratia omne peccatum tollit, quantumcumque sit
parva. Sed sacerdos sacramenta dispensat, quibus gratia datur.
Ergo, quantum est de potestate clavium, de omnibus peccatis absolvere
potest.
Quaestiuncula 3
1. Ulterius. Videtur quod aliquis non possit uti clavibus in suum
superiorem. Actus enim sacramentalis quilibet requirit propriam
materiam. Sed propria materia usus clavium, ut dictum est, est
persona subjecta. Ergo in eo qui non est subditus, non potest
clavibus sacerdos uti.
2. Praeterea, Ecclesia militans imitatur triumphantem. Sed in
caelesti Ecclesia inferior Angelus nunquam purgat aut illuminat aut
perficit superiorem. Ergo nec aliquis sacerdos inferior potest uti
actione hierarchica, quae est per absolutionem, in superiorem.
3. Praeterea, judicium conscientiae debet esse ordinatius quam
judicium exterioris fori. Sed in exteriori foro inferior non potest
excommunicare aut absolvere superiorem. Ergo videtur quod nec in foro
poenitentiali.
1. Sed contra, superior praelatus etiam circumdatus est
infirmitate, et contingit ipsum peccare. Sed remedium contra peccatum
est potestas clavium. Ergo, cum ipse non possit in seipsum uti
clave, quia non potest esse simul judex et reus; videtur quod possit
inferior in ipsum clavis potestate uti.
2. Praeterea, absolutio quae fit per virtutem clavium, ordinatur ad
perceptionem Eucharistiae. Sed inferior potest superiori
Eucharistiam dispensare, si petat. Ergo et clavium potestate in
ipsum uti, si se ei subjecerit.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum, ad primam quaestionem, quod ea quae circa
singularia operari oportet, non eodem modo omnibus competunt: unde,
sicut post generalia medicinae praecepta oportet adhiberi medicos,
quibus praecepta universalia medicinae singulis infirmis, secundum quod
debent, aptentur; ita in quolibet principatu praeter illum qui
universaliter praecepta legis tradit, oportet esse aliquos qui ea
singulis, secundum quod debent, adaptent; et propter hoc etiam in
caelesti hierarchia sub potestatibus, qui indistincte praesunt,
ponuntur principatus, qui singulis provinciis distribuuntur; et sub
his Angeli qui singulis hominibus in custodiam deputantur, ut patet ex
his quae dist. 20 dicta sunt in 2 Lib. Unde et ita debuit esse in
praelatione Ecclesiae militantis, ut apud aliquem esset praelatio
indistincte in omnes, et sub hoc essent alii qui super diversos
distinctam potestatem acciperent. Et quia usus clavium requirit
aliquam praelationis potestatem, per quam ille in quem usus clavium
communicatur, efficitur materia propria illius actus; ideo ille qui
habet distinctam potestatem super omnes, potest uti clavibus in
quemlibet. Illi autem qui sub eodem distinctas potestates acceperunt;
non in quoslibet possunt uti clavibus, sed in eos tantum qui eis in
sortem venerunt, nisi in necessitatis articulo, ubi nemini sacramenta
sunt deneganda.
Ad primum ergo dicendum, quod ad absolutionem a peccato requiritur
duplex potestas; scilicet potestas ordinis, et potestas
jurisdictionis. Prima quidem potestas est aequaliter in omnibus
sacerdotibus, non autem secunda; et ideo ubi dominus, Joan. 20,
dedit omnibus apostolis communiter potestatem remittendi peccata,
intelligitur de potestate quae consequitur ordinem; unde et
sacerdotibus, quando ordinantur, illa verba dicuntur. Sed Petro
dedit singulariter potestatem remittendi peccata, Matth. 16, ut
intelligatur quod ipse prae aliis habet potestatem jurisdictionis.
Potestas autem ordinis, quantum est de se, se extendit ad omnes
absolvendos; et ideo indeterminate dominus dixit: quorum remiseritis
peccata; intelligens tamen quod usus illius potestatis esse deberet,
praesupposita potestate Petro collata, secundum ipsius ordinationem.
Ad secundum dicendum, quod etiam clavis materialis non potest aperire
nisi seram propriam, nec aliqua virtus activa potest agere nisi in
materiam propriam. Materia autem propria potestatis ordinis efficitur
aliquis per jurisdictionem; et ideo non potest aliquis clave uti ad eum
in quem jurisdictio non datur.
Ad tertium dicendum, quod populus Israel unus populus erat, et unum
tantum templum habebat; unde non oportebat sacerdotum jurisdictiones
distingui, sicut in Ecclesia, in qua congregantur diversi populi et
nationes.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod potestas ordinis, quantum est
de se, extendit se ad omnia peccata remittenda; sed quia ad usum hujus
potestatis, ut dictum est, requiritur jurisdictio, quae a majoribus
in inferiores descendit, ideo potest superior aliqua sibi reservare,
in quibus judicium inferiori non committat: alias de quolibet peccato
potest simplex sacerdos jurisdictionem habens absolvere. Sunt autem
quinque casus, in quibus oportet quod simplex sacerdos ad superiorem
poenitentem remittat. Primus est, quando est solemnis imponenda
poenitentia, quia ejus minister proprius episcopus est, ut supra,
distinc. 14, qu. 1, art. 5, quaestiunc. 3 ad 3, dictum
est. Secundus est de excommunicatis, quando inferior sacerdos non
potest absolvere. Tertius, quando invenit irregularitatem
contractam, pro cujus dispensatione debet ad superiorem remittere.
Quartus de incendiariis. Quintus, quando est consuetudo in aliquo
episcopatu quod enormia crimina ad terrorem episcopo reservantur: quia
consuetudo dat vel aufert in talibus potestatem.
Ad primum ergo dicendum, quod in tali casu nec sacerdos deberet audire
confessionem mulieris cum qua peccavit, de illo peccato, sed deberet
ad alium remittere; nec illa deberet ei confiteri, sed deberet
licentiam petere ad alium eundi, vel ad superiorem recurrere, si ille
licentiam denegaret, tum propter periculum, tum quia est minor
verecundia. Si tamen absolveret, absolutum esset. Quod enim
Augustinus dicit, quod non debet esse in eodem crimine, intelligendum
est secundum congruitatem, non secundum necessitatem sacramenti.
Ad secundum dicendum, quod poenitentia ab omnibus defectibus culpae
liberat, non autem ab omnibus defectibus poenae: quia adhuc post
peractam poenitentiam de homicidio aliquis remanet irregularis. Unde
sacerdos potest de crimine absolvere, et pro poena amovenda ad
superiorem remittere, nisi in excommunicatione, quia absolutio ab ipsa
debet praecedere absolutionem a peccato: quia quamdiu aliquis est
excommunicatus, non potest recipere aliquod Ecclesiae sacramentum.
Ad tertium dicendum, quod ratio illa procedit quantum ad ea in quibus
sibi superiores potestates jurisdictionem reservant.
Quaestiuncula 3
Ad tertiam quaestionem dicendum, quod potestas clavium, quantum est
de se, extendit se ad omnes, ut dictum est; sed quod in aliquem
sacerdos non possit potestate clavium uti, contingit ex hoc quod ejus
potestas est ad aliquos specialiter limitata. Unde ille qui
limitavit, potest extendere in quem voluerit: et propter hoc etiam
potest sibi dare potestatem in seipsum, quamvis ipse in seipsum uti
clavium potestate non possit: quia potestas clavium requirit pro
materia aliquod subjectum, et ita alium: sibi ipsi enim aliquis
subjectus esse non potest.
Ad primum ergo dicendum, quod quamvis episcopus, quem simplex
sacerdos absolvit, sit superior eo simpliciter, tamen est inferior
eo, inquantum se ei ut peccatorem sacerdoti subjecit.
Ad secundum dicendum, quod in Angelis non potest accidere aliquis
defectus, ratione cujus inferioribus suis superiores subdantur, sicut
accidit in hominibus; et ideo non est simile.
Ad tertium dicendum, quod judicium exterius est secundum homines: sed
judicium confessionis est quo ad Deum, apud quem redditur aliquis
minor ex hoc quod peccat, non autem apud hominum praelationes; et ideo
in exteriori judicio sicut nullus in seipsum sententiam dare potest
excommunicationis, ita nec alteri committere, nec se excommunicare;
sed in foro conscientiae potest alteri committere suam absolutionem,
qua ipse uti non possit. Vel dicendum, quod absolutio in foro
confessionis est principaliter potestas clavium, et ex consequenti
respicit jurisdictionem; sed excommunicatio respicit totaliter
jurisdictionem. Quantum autem ad potestatem ordinis omnes sunt
aequales, non autem quantum ad jurisdictionem; et ideo non est
simile.
|
|
