|
Quaestiuncula 1
1. Ad secundum sic proceditur. Videtur quod supra sacerdotalem
ordinem non debeat esse aliqua potestas episcopalis. Quia, sicut in
littera dicitur, ordo sacerdotalis ab Aaron sumpsit exordium. Sed in
veteri lege nullus erat supra Aaron. Ergo nec in nova lege debet
aliqua potestas esse supra sacerdotalem.
2. Praeterea, potestates ordinantur secundum actus. Sed nullus
actus sacer potest esse major quam consecrare corpus Christi, ad quod
est potestas sacerdotalis. Ergo supra sacerdotalem potestatem non
debet esse episcopalis.
3. Praeterea, sacerdos in offerendo gerit figuram Christi in
Ecclesia, qui se patri pro nobis obtulit. Sed in Ecclesia nullus
est major Christo, quia ipse est caput Ecclesiae. Ergo nulla
potestas debet esse supra sacerdotalem potestatem.
1. Sed contra, potestas tanto est altior, quanto ad plura se
extendit. Sed potestas sacerdotalis, ut dicit Dionysius, extendit
se ad purgandum et illuminandum tantum; episcopalis autem ad hoc, et
ad perficiendum. Ergo supra sacerdotalem potestatem debet esse
episcopalis.
2. Praeterea, divina ministeria debent esse magis ordinata quam
humana. Sed humanorum officiorum ordo exigit ut in quolibet officio
praeponatur unus qui sit princeps illius officii, sicut praeponitur
militibus dux. Ergo et sacerdotibus debet aliquis praeponi qui sit
sacerdotum princeps, et hic est episcopus. Ergo episcopalis potestas
debet esse supra sacerdotalem.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod episcopatus sit ordo. Primo per hoc
quod Dionysius assignat hos tres ordines ecclesiasticae hierarchiae,
episcopum, sacerdotem, et ministrum. In littera etiam dicitur, quod
est ordo episcoporum quadripartitus.
2. Praeterea, ordo nihil aliud est quam quidam potestatis gradus in
spiritualibus dispensandis. Sed episcopi possunt dispensare aliqua
sacramenta quae non possunt dispensare sacerdotes, sicut confirmationem
et ordinem. Ergo episcopatus est ordo.
3. Praeterea, in Ecclesia non est aliqua spiritualis potestas nisi
ordinis vel jurisdictionis. Sed ea quae pertinent ad potestatem
episcopalem, non sunt jurisdictionis; alias possent committi non
episcopo, quod est falsum. Ergo sunt potestatis ordinis: ergo
episcopus habet aliquem ordinem quem non habet sacerdos simplex; et sic
episcopatus est ordo.
1. Sed contra, quia unus ordo non dependet a praecedenti quantum ad
necessitatem sacramenti. Sed episcopalis potestas dependet a
sacerdotali: quia nullus potest recipere episcopalem, nisi prius
habeat sacerdotalem. Ergo episcopatus non est ordo.
2. Praeterea, majores ordines non conferuntur nisi in sabbatis.
Sed episcopalis potestas traditur in dominicis. Ergo non est ordo.
Quaestiuncula 3
1. Ulterius. Videtur quod supra episcopos non possit aliquis esse
superior in Ecclesia. Quia omnes episcopi sunt apostolorum
successores. Sed potestas quae est data uni apostolorum, scilicet
Petro, Matth. 16, est etiam data omnibus apostolis, Joan.
20. Ergo omnes episcopi sunt pares, et unus non est supra alterum.
2. Praeterea, ritus Ecclesiae magis debet esse conformis ritui
Judaeorum quam ritui gentilium. Sed distinctio episcopalis
dignitatis, et ordinatio unius super alium, ut in littera dicitur,
est a gentilibus introducta; in veteri autem lege non erat. Ergo nec
in Ecclesia episcopus unus super alium esse debet.
3. Praeterea, superior potestas non potest conferri per inferiorem,
neque aequalis per aequalem: quia sine ulla contradictione, quod minus
est, a meliore benedicitur: Hebr. 7, 7; unde etiam sacerdos non
promovet episcopum, neque sacerdotem, sed episcopus sacerdotem; et
episcopus potest quemlibet episcopum promovere, quia etiam Ostiensis
episcopus consecrat Papam. Ergo episcopalis dignitas in omnibus est
aequalis; et sic unus episcopus non debet aliis subesse, ut in littera
dicitur.
1. Sed contra est quod legitur in Concilio Constantinopolitano:
veneramur secundum Scripturas et canonum definitiones sanctissimum
antiquae Romae episcopum primum esse et maximum episcoporum; et post
ipsum, Constantinopolitanum episcopum. Ergo unus episcopus est super
alium.
2. Praeterea, beatus Cyrillus episcopus Alexandrinus dicit: ut
membra maneamus in capite nostro apostolico throno Romanorum
pontificum, a quo nostrum est quaerere quid credere et quid tenere
debeamus, ipsum venerantes, ipsum rogantes prae omnibus: quoniam
ipsius solius est reprehendere, corrigere, statuere, disponere,
solvere et ligare, loco illius qui ipsum aedificavit, et nulli alii
quod suum est plenum, sed ipsi soli dedit: cui omnes jure divino caput
inclinant, et primates mundi, tamquam ipsi domino Jesu Christo
obediunt. Ergo episcopi aliqui subsunt etiam jure divino.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum ad primam quaestionem, quod sacerdos habet duos
actus: unum principalem, scilicet consecrare verum corpus Christi;
alium secundarium, scilicet praeparare populum ad susceptionem hujus
sacramenti, ut prius dictum est. Quantum autem ad primum actum actus
sacerdotis non dependet ab aliqua superiori potestate, nisi divina;
sed quantum ad secundum dependet ab aliqua superiori potestate, et
humana. Omnis enim potestas quae non potest exire in actum nisi
praesuppositis quibusdam ordinationibus, dependet ab illa potestate
quae illas ordinationes facit. Sacerdos autem non potest absolvere et
ligare nisi praesupposita praelationis jurisdictione, qua sibi
subdantur illi quos absolvit; potest autem consecrare quamlibet
materiam a Christo determinatam; nec aliud requiritur quantum est de
necessitate sacramenti, quamvis ex quadam congruitate praesupponatur
actus episcopalis in consecratione altaris, et vestium ejus. Et ita
patet quod oportet esse supra sacerdotalem potestatem episcopalem
quantum ad actum secundarium sacerdotis, non autem quantum ad primum.
Ad primum ergo dicendum, quod Aaron sacerdos fuit et pontifex, idest
sacerdotum princeps. Sumpsit ergo sacerdotalis potestas ab ipso
exordium, inquantum fuit sacerdos sacrificia offerens, quod etiam
minoribus sacerdotibus licebat; sed non ab eo inquantum fuit pontifex,
per quam potestatem poterat aliqua facere, ut ingredi semel in anno in
sancta sanctorum, quod aliis non licebat.
Ad secundum dicendum, quod quantum ad illum actum non est aliqua
potestas superior, sed quantum ad alium, ut dictum est.
Ad tertium dicendum, quod sicut omnium rerum naturalium perfectiones
praeexistunt exemplariter in Deo, ita Christus fuit exemplar
officiorum ecclesiasticorum. Unde unusquisque minister Ecclesiae
quantum ad aliquid gerit typum Christi, ut ex littera patet; et tamen
ille est superior qui secundum majorem perfectionem Christum
repraesentat. Sacerdos autem repraesentat Christum in hoc quod per se
ipsum aliquod ministerium implevit; sed episcopus in hoc quod alios
ministros instituit, et Ecclesiam fundavit. Unde ad episcopum
pertinet mancipare aliquid divinis obsequiis, quasi cultum divinum ad
similitudinem Christi statuens; et propter hoc etiam episcopus
specialiter sponsus Ecclesiae dicitur, sicut Christus.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod ordo potest accipi dupliciter.
Uno modo secundum quod est sacramentum; et sic, ut prius dictum est,
ordinatur omnis ordo ad Eucharistiae sacramentum; unde, cum episcopus
non habeat potestatem superiorem sacerdote quantum ad hoc, non erit
episcopatus ordo. Alio modo potest considerari ordo secundum quod est
officium quoddam respectu quarumdam actionum sacrarum; et sic, cum
episcopus habeat potestatem in actionibus hierarchicis respectu corporis
mystici supra sacerdotem, episcopatus erit ordo; et secundum hoc
loquuntur auctoritates inductae.
Unde patet solutio ad primum.
Ad secundum dicendum, quod ordo, secundum quod est sacramentum
imprimens characterem, ordinatur specialiter ad sacramentum
Eucharistiae, in quo ipse Christus continetur, quia per characterem
ipsi Christo configuramur; et ideo licet detur aliqua potestas
spiritualis episcopo in sui promotione respectu aliquorum
sacramentorum, non tamen illa potestas habet rationem characteris; et
propter hoc episcopatus non est ordo, secundum quod ordo est quoddam
sacramentum.
Ad tertium dicendum, quod potestas episcopalis non est tantum
jurisdictionis, sed etiam ordinis, ut ex dictis patet, secundum quod
ordo communiter accipitur.
Quaestiuncula 3
Ad tertiam quaestionem dicendum, quod ubicumque sunt multa regimina
ordinata in unum, oportet esse aliquod universale regimen supra
particularia regimina: quia in omnibus virtutibus et artibus, ut
dicitur in 1 Ethic., est ordo secundum ordinem finium. Bonum autem
commune divinius est quam bonum speciale; et ideo super potestatem
regitivam quae conjectat bonum speciale, oportet esse potestatem
regitivam universalem respectu boni communis, alias non posset esse
colligatio ad unum; et ideo cum tota Ecclesia sit unum corpus,
oportet, si ista unitas debet conservari, quod sit aliqua potestas
regitiva respectu totius Ecclesiae supra potestatem episcopalem, qua
unaquaeque specialis Ecclesia regitur; et haec est potestas Papae;
et ideo qui hanc potestatem negant, schismatici dicuntur, quasi
divisores ecclesiasticae unitatis. Et inter episcopum simplicem et
Papam sunt alii gradus dignitatum correspondentes gradibus unionis;
secundum quos una congregatio vel communitas includit aliam; sicut
communitas unius provinciae includit communitatem civitatis; et
communitas regni communitatem unius provinciae; et communitas totius
mundi communitatem unius regni.
Ad primum ergo dicendum, quod quamvis omnibus apostolis data sit
communiter potestas ligandi et solvendi; tamen ut in hac potestate ordo
aliquis significaretur, primo soli Petro data est, ut ostendatur quod
ab eo in alios debeat ista potestas descendere, propter quod etiam ei
dixit singulariter, Luc. 22, 32: confirma fratres tuos; et:
pasce oves meas, idest loco mei, ubi Chrysostomus dicit: praepositus
et caput esto fratrum, ut ipsi te in loco meo assumentes ubique
terrarum te in throno tuo sedentem praedicent, et confirment.
Ad secundum dicendum, quod ritus Judaeorum non erat diffusus in
diversis regnis et provinciis, sed tantum in una gente; et ideo non
oportebat quod sub eo qui habebat potestatem principalem alii pontifices
distinguerentur. Sed Ecclesiae ritus sicut et gentilium, per
diversas nationes diffunditur; et ideo oportet quod quantum ad hoc
magis gentilium ritui quam Judaeorum, status Ecclesiae conformetur.
Ad tertium dicendum, quod potestas episcopi exceditur a potestate
Papae quasi a potestate ejusdem generis; et ideo omnem actum
hierarchicum quem potest facere Papa in ministratione sacramentorum,
potest facere episcopus; non autem omnem actum quem potest facere
episcopus, potest facere sacerdos in sacramentorum collatione; et ideo
quantum ad ea quae sunt episcopalis ordinis, omnes episcopi sunt
aequales; et propter hoc quilibet alium potest consecrare.
|
|
