|
Quaestiuncula 1
1. Ad primum sic proceditur. Videtur quod pueri sacramentum
suscipere non possint. Marc. ult., 16: qui crediderit et
baptizatus fuerit, salvus erit; ex quo patet quod credere
praesupponitur ad Baptismum. Sed pueri non possunt credere, quia non
possunt aliquid cum assertione cogitare. Ergo pueri non possunt
suscipere sacramentum Baptismi.
2. Praeterea. In Baptismo fit quaedam obligatio hominis ad ea quae
sunt fidei Christianae servanda. Sed obligatio non potest fieri nisi
ab eo qui est suae voluntatis arbiter constitutus. Ergo pueri
sacramentum Baptismi suscipere non possunt.
3. Praeterea, per Baptismum, ut dicit Dionysius, fit aliquis
particeps communionis divinorum. Sed pueris non competit sacra
communicare. Ergo non competit eis sacramentum Baptismi.
1. Sed contra est quod Dionysius dicit, quod divini nostri duces,
scilicet apostoli, probaverunt infantes recipi ad Baptismum. Ergo
pueri possunt sacramentum Baptismi recipere.
2. Praeterea, Baptismus circumcisioni successit. Sed circumcisio
pueris conferebatur. Ergo et Baptismus pueris debet dari.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod melius sit Baptismum differri quam
statim in pueritia dare, nisi necessitas mortis emergat. Quia omnis
Christi actio, nostra est instructio. Sed Christus Baptismum
accipere voluit in tricesimo anno vitae suae, ut dicitur Luc. 3.
Ergo et similiter apud nos debet usque ad tempus perfectae aetatis
differri.
2. Praeterea, medicina efficax debet sumi quando maxime potest
juvare. Sed Baptismus maxime juvaret in fine vitae, vel saltem in
perfecta aetate; quia per ipsum omnia delicta adolescentiae et
juventutis solverentur. Ergo usque tunc deberet differri.
3. Praeterea, magis afficitur homo ad ea quae ex seipso acquirit
quam ad ea quae ab alio accipit; unde et illi qui ex propria
acquisitione divitias habent, non sunt ita liberales sicut qui ab aliis
acceperunt, ut dicit philosophus in 4 Ethic. Sed pueri qui
baptizantur, quasi ab aliis Baptismum suscipiunt; adulti autem ex
seipsis ad Baptismum accedunt. Ergo magis afficerentur ad fidem
Christianam, quae in Baptismo suscipitur, si baptizarentur adulti,
quam si baptizarentur infantes.
1. Sed contra, medicina debet quam citius morbo apponi. Sed
Baptismus est medicina contra originale peccatum, quod etiam in pueris
est. Ergo debet eis Baptismus dari statim.
2. Praeterea, melius est impedire malum ne fiat, quam jam factum
destruere. Sed per Baptismum debilitatur fomes, ne dominetur in
nobis, et in peccatum actuale ne nos praecipitet; et sic in pueritia
susceptus futura peccata impedit. Ergo melius est tunc dari Baptismum
quam postea ad destruendum peccata praeterita.
Quaestiuncula 3
1. Ulterius. Videtur quod adultis usu rationis carentibus Baptisma
dari non debeat. In adultis enim non solum per Baptismum originale,
sed etiam actualia peccata solvuntur. Sed contra actuale peccatum quod
quis ex seipso commisit, requiritur proprius motus liberi arbitrii.
Ergo his adultis qui usum liberi arbitrii non habent, Baptismus dari
non debet.
2. Praeterea, nulli contradicenti sacramentum exhiberi oportet.
Sed quandoque amentes et furiosi contradicunt. Ergo eis Baptismus
dari non debet.
3. Praeterea, dormientes secundum philosophum, vivunt vita
plantae. Sed Baptismus non datur nisi viventi vita humana, quae est
secundum animam rationalem. Ergo dormienti Baptismus dari non
oportet.
1. Sed contra est quod Augustinus dicit 4 Confess., de amico
suo, qui cum desperaretur, baptizatus est nesciens; et tamen in ipso
Baptismus efficaciam habuit: quod patet ex hoc quod postea perversae
suasioni contradixit. Ergo etiam carentibus usu rationis Baptismus
dari potest.
2. Praeterea, pueri, qui nunquam habuerunt usum rationis,
baptizantur. Ergo multo amplius illi qui aliquando habuerunt, quamvis
nunc non habeant.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum, ad primam quaestionem, quod diversi status mundi
comparantur diversis aetatibus unius hominis, sicut Augustinus dicit
in Lib. 83 quaestionum. Unde sicut nullus status mundi fuit in quo
esset humano generi praeclusa via salutis, ita nulla aetas hominis
unius est in qua sibi via salutis praecludatur. Unde cum in pueris sit
peccatum originale, per quod a consecutione aeternae salutis
impediuntur, oportet quod eis adhiberi possit aliquod remedium ad
removendum praedictum impedimentum. Hoc autem est Baptismus. Unde
divinae misericordiae contradicit qui negat Baptismum parvulis posse
exhiberi; et propter hoc haereticum est hoc dicere.
Ad primum ergo dicendum, quod pueri quamvis non habeant actum fidei,
habent tamen habitum, quem in Baptismo suscipiunt, sicut et habitus
aliarum virtutum. Sed si verbum domini intelligatur de actu fidei,
tunc referendum est ad illos tantum qui per doctrinam apostolorum
imbuendi erant, de quibus praedixerat: praedicate Evangelium omni
creaturae; nulli enim eorum quibus Evangelium praedicandum erat,
Baptismus dari debebat, nisi crederet.
Ad secundum dicendum, quod obligatio in Baptismo non fit ad aliquid
ad quod non omnis homo teneatur.
Ad tertium dicendum, quod sicut ille qui ascribitur ad militiam non
oportet quod statim in pugnam vadat, sed quando opportunitas imminet;
ita nec ille qui in Baptismo ascribitur ad divinas actiones, oportet
quod statim ad eas admittatur, sed quando tempus opportunum fuerit.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod magis laudabile est quod pueri
quam citius poterint baptizentur commode, non expectata perfecta
aetate, propter tres rationes. Primo, quia propter imbecillitatem
naturae de facili mori possunt et damnari; unde ut damnationis
periculum evitetur, debent Baptismo praeveniri. Secundo propter
infestationes Daemonum, qui non habent tantam potestatem in pueris
baptizatis ab originali mundatis, quantum in illis qui adhuc originale
habent, neque quantum ad nocumenta spiritualia, neque quantum ad
nocumenta corporalia. Tertio, quia in pueritia facilius homo ad
aliqua inducitur, et firmius inhaeret, secundum quod philosophus dicit
in 2 Ethic., cap. 1: non parum differt ex juvene confestim
assuefieri, sed multum; magis autem omne; et hanc causam assignat
Dionysius in fine Eccles. Hierarc. dicens: tradit autem puerum
sacris symbolis, idest sacramentalibus signis, summus sacerdos, ut
cum eis conversetur, et neque formetur in vitam alteram, nisi divina
contemplantem semper.
Ad primum ergo dicendum, quod Christus suscepit Baptismum quasi
ipsum instituens vel consecrans. Hoc autem ad doctoris vel sacerdotis
officium pertinet, nuntiare viam salutis; et ideo ante tempus
perfectae aetatis, quod competit esse in doctore vel sacerdote,
baptizari non debuit. Nec est simile de aliis qui Baptismum
suscipiunt, ut ab eo juventur.
Ad secundum dicendum, quod in Baptismo confertur gratia ad bene
vivendum, et peccata tolluntur praeterita, et impediuntur futura; et
ideo quamvis Baptismus in fine vitae susceptus plura peccata praeterita
tolleret, tamen pauciora impediret, et ad pauciora bona promoveret;
et ideo minus esset utilis. Praeterea multis casibus subjacet humana
vita, et posset contingere ut qui Baptismum in fine accipere
expectaret, morte subita praeventus expectatione sua fraudaretur.
Ad tertium dicendum, quod gratia baptismalis non est per acquisitionem
hominis, sed dono Dei. Praeterea status paupertatis ante divitias
acquisitas non inclinat affectum ut homo paupertatem sequatur, sed
magis ut paupertatem fugiat; status autem peccati ante gratiam vel
virtutem relinquit propter assuetudinem inclinationem in anima ut
facilius in peccatum labatur; et ideo non est simile de acquisitione
pecuniae, et gratiae vel virtutis.
Quaestiuncula 3
Ad tertiam quaestionem dicendum, quod de amentibus distinguendum est.
Quidam enim sunt qui ex nativitate amentes fuerunt, et nunquam habent
aliqua lucida intervalla; et de talibus videtur esse idem judicium quod
de pueris. Quidam autem amentiam incurrerunt ex infirmitate vel aliquo
hujusmodi, et habent aliqua lucida intervalla; et de istis dicendum
est, quod si antequam amentiam incurrerunt, vel dum habent lucida
intervalla, fuerunt in proposito Baptismum suscipiendi, si necessitas
sit, possunt baptizari, et Baptismi sacramentum suscipiunt, et rem
sacramenti, etiam si tunc actu dissentiant quando baptizantur in
amentia existentes. Si autem ante amentiam contradixerint, non
recipiunt sacramentum neque rem sacramenti.
Ad primum ergo dicendum, quod sicut in adulto qui habet usum
rationis, disponit ad gratiam baptismalem suscipiendam motus liberi
arbitrii quem habet dum baptizatur; ita in amente motus liberi arbitrii
quem habebat dum sanae mentis erat.
Ad secundum dicendum, quod effectus Baptismi in mente suscipitur,
nec impeditur nisi ex contradictione mentis. Illi autem qui mentis
usum non habent, non contradicunt mente, sed magis phantasia ducti;
et ideo talis contradictio effectum Baptismi non impedit, quando
mentis consensus praecessit.
Ad tertium dicendum, quod dormientes baptizandi non sunt, nisi
periculum mortis immineat; et tunc similiter distinguendum est de
dormientibus sicut de illis qui amentiam incurrunt post statum sanae
mentis.
|
|
