|
Quaestiuncula 1
1. Ad tertium sic proceditur. Videtur quod ignis ultimae
conflagrationis judicium debet sequi. Augustinus, 20 de Civ.
Dei, hunc ordinem ponit eorum quae in judicio sunt futura, dicens:
in illo judicio, vel circa illud judicium, has res didicimus esse
venturas; Eliam Thesbitem, fidem Judaeorum, Antichristum
persecuturum, Christum judicaturum, mortuorum resurrectionem,
bonorum malorumque divisionem, mundi conflagrationem, ejusdemque
renovationem. Ergo conflagratio judicium sequitur.
2. Praeterea, Augustinus dicit in eodem Lib.: judicatis impiis,
et in ignem aeternum Missis, figura hujus mundi mundanorum ignium
conflagratione peribit. Ergo idem quod prius.
3. Praeterea, dominus ad judicandum veniens aliquos vivos reperiet,
ut patet ex hoc quod habetur 1 Thessal. 4, 14; ubi ex persona
eorum apostolus dicit: deinde nos qui vivimus, qui residui sumus in
adventum domini, non praeveniemus eos qui dormierunt. Sed hoc non
esset, si conflagratio mundi praecederet; quia per ignem
dissolverentur. Ergo ignis ille judicium sequitur.
4. Praeterea, dominus dicitur judicaturus orbem per ignem; et ideo
conflagratio finalis videtur esse executio divini judicii. Sed
executio sequitur judicium. Ergo ille ignis judicium sequitur.
1. Sed contra est quod dicitur in Psalm. 96, 3: ignis ante
ipsum praecedet.
2. Praeterea, resurrectio praecedet judicium; alias non videret
omnis oculus Christum judicantem. Sed mundi conflagratio
resurrectionem praecedet; sancti enim qui resurgent, corpora
spiritualia et impassibilia habebunt; et ita non poterunt per ignem
purgari; cum tamen in littera dicatur ex verbis Augustini quod per
ignem illum purgabitur, si quid in aliquibus sit purgandum. Ergo
ignis ille judicium praecedet.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod ignis ille non habebit talem effectum in
hominibus, qualis in littera designatur. Illud enim consumi dicitur
quod reducitur ad nihilum. Sed corpora impiorum non solventur in
nihilum, sed in aeternum conservabuntur, ut aeternam poenam
sustineant. Ergo ignis ille non erit malis consumptio, ut in littera
dicitur.
2. Si dicatur, quod consumet malorum corpora, inquantum ea resolvet
in cinerem; contra. Sicut corpora malorum, ita et bonorum in cinerem
resolventur; hoc enim est Christi privilegium, ut caro ejus
corruptionem non videat. Ergo etiam et bonis tunc repertis erit
consumptio.
3. Praeterea, infectio peccati magis abundat in elementis, secundum
quod veniunt ad compositionem humani corporis, in quo est corruptio
fomitis, etiam quantum ad bonos, quam in elementis extra corpus
humanum existentibus. Sed elementa extra corpus humanum existentia
purgabuntur propter peccati infectionem. Ergo multo fortius oportet
per ignem purgari elementa in corporibus humanis existentia, sive
bonorum, sive malorum; et ita oportet utrorumque corpora resolvi.
4. Praeterea, quamdiu status viae durat, elementa similiter agunt
in bonos et in malos. Sed adhuc durabit status hujusmodi viae in illa
conflagratione; quia post statum hujus viae non erit mors naturalis,
quae tamen per illam conflagrationem causabitur. Ergo ignis ille
aequaliter aget in bonos et in malos; et ita videtur quod non sit
aliqua discretio inter eos quantum ad effectum illius ignis
suscipiendum, sicut in littera ponitur.
5. Praeterea, illa conflagratio quasi in momento perficietur. Sed
multi invenientur vivi, in quibus erunt multa purgabilia. Ergo illa
conflagratio non sufficiet ad eorum purgationem.
Quaestiuncula 3
1. Ulterius. Videtur quod ignis ille non involvet reprobos. Quia
Malach. 3, super illud: purgabit filios levi, dicit Glossa: duos
ignes legimus futuros: unum qui purgabit electos, et praecedet
judicium; alterum qui reprobos cruciabit. Sed hic est ignis
Inferni, qui malos involvet: primus autem est ignis finalis
conflagrationis. Ergo ignis finalis conflagrationis non erit ille qui
malos involvet.
2. Praeterea, ignis ille Deo obsequitur in purgatione mundi. Ergo
deberet remunerari aliis elementis remuneratis, et praecipue cum ignis
sit nobilissimum elementorum. Non ergo videtur quod in Infernum
debeat dejici in damnatorum poenam.
3. Praeterea, ignis qui malos involvet, erit ignis Inferni. Sed
ignis ab initio mundi praeparatus est damnatis; unde Matth. 5,
41: ite maledicti in ignem aeternum, qui praeparatus est Diabolo
etc., et Isai. 30, 33: parata est ab heri Tophet, a rege
praeparata etc.; Glossa: ab heri, idest ab initio; Tophet, idest
vallis Gehennae. Sed ignis ille finalis conflagrationis non fuit ab
initio praeparatus, sed ex concursu mundanorum ignium generabitur.
Ergo ille ignis est alius ab igne Inferni, qui reprobos involvet.
1. In contrarium est quod in Psal. 96, 3, de igne illo
dicitur, quod inflammabit in circuitu inimicos ejus.
2. Praeterea, Dan. 7, 10, dicitur: igneus fluvius rapidusque
egrediebatur a facie ejus; Glossa: ut peccatores traheret in
Gehennam. Loquitur autem auctoritas illa de igne illo de quo nunc est
mentio, ut patet per quamdam Glossam, quae ibi dicit: ut bonos
purget et malos puniat. Ergo ignis finalis conflagrationis in
Infernum cum reprobis demergetur.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum ad primam quaestionem, quod illa conflagratio
secundum rei veritatem quantum ad sui initium judicium praecedet: quod
ex hinc manifeste colligitur quod mortuorum resurrectio judicium
praecedet; quod patet ex hoc quod dicitur 1 Thessal. 4, quod illi
etiam qui dormierunt, rapientur in nubibus in aera obviam Christo ad
judicium venienti. Simul autem erit resurrectio communis, et corporum
sanctorum glorificatio: sancti enim resurgentes corpora gloriosa
resument, ut patet per illud quod dicitur 1 Corinth. 15, 43:
seminatur in ignobilitate, surget in gloria. Simul autem cum corpora
sanctorum glorificabuntur; et tota creatura suo modo renovabitur, ut
patet per id quod dicitur Rom. 8, 21, quod ipsa creatura
liberabitur a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum
Dei. Cum ergo conflagratio mundi sit dispositio ad renovationem
praedictam, ut ex dictis patet; manifeste potest colligi quod illa
conflagratio quo ad purgationem mundi judicium praecedet; sed quo ad
aliquem actum, qui scilicet est involvere malos, judicium sequetur.
Ad primum ergo dicendum, quod Augustinus non loquitur determinando,
sed opinando: quod patet ex hoc quod sequitur: quae omnia quidem
ventura esse credendum est; sed quibus modis et quo ordine veniant,
magis tunc docebit rerum experientia quam nunc ad perfectum hominis
intelligentia valeat consequi. Existimo tamen eo quo a me commemorata
sunt ordine esse ventura. Ergo patet quod hoc dixit opinando.
Et similiter dicendum ad secundum.
Ad tertium dicendum, quod sicut supra, 13 dist., dictum est,
omnes homines morientur et resurgent; sed tamen illi vivi dicuntur
reperiri qui usque ad tempus conflagrationis in corpore vivent.
Ad quartum dicendum, quod ignis ille non exequitur sententiam judicis
nisi quo ad involutionem malorum; et quantum ad hoc sequitur judicium.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod ignis ille finalis
conflagrationis quantum ad hoc quod judicium praecedet, aget ut
instrumentum divinae justitiae; et iterum per virtutem naturalem
ignis. Quantum ergo pertinet ad virtutem naturalem ipsius, similiter
aget in bonos et malos, qui vivi reperientur, utrorumque corpora in
cinerem resolvendo; inquantum vero aget ut instrumentum divinae
justitiae, diversimode aget in diversos quantum ad sensum poenae.
Mali enim per actionem ignis cruciabuntur, boni vero in quibus nihil
purgandum invenitur, omnino nullum dolorem ex igne sentient, sicut nec
pueri senserunt in camino, Dan. 3; quamvis eorum corpora non
serventur integra, sicut puerorum servata fuerunt; et hoc divina
virtute fieri poterit, ut sine doloris cruciatu resolutionem corporum
patiantur. Boni vero in quibus aliquid purgandum reperietur, sentient
cruciatum doloris ex illo igne plus vel minus pro meritorum
diversitate. Sed quantum ad actum quem post judicium ille ignis
habebit, in damnatos tantum aget: quia omnes boni habebunt corpora
impassibilia.
Ad primum ergo dicendum, quod consumptio ibi accipitur non pro
annihilatione, sed pro resolutione in cineres.
Ad secundum dicendum, quod bonorum corpora quamvis in cinerem
resolvantur per ignem, non tamen ex hoc dolorem sentient, sicut nec
pueri in fornace existentes, ut dictum est; et quantum ad hoc est
dissimile de bonis et malis.
Ad tertium dicendum, quod elementa in corporibus humanis existentia
purgabuntur per ignem etiam in corporibus electorum; sed hoc per
divinam virtutem fiet sine cruciatu doloris.
Ad quartum dicendum, quod ignis ille non aget tantum secundum
naturalem elementi virtutem, sed etiam ut divinae justitiae
instrumentum.
Ad quintum dicendum, quod tres causae sunt quare subito illi qui vivi
reperientur, purgari poterunt. Una est, quia pauca purganda in eis
inveniuntur, cum terroribus et persecutionibus praecedentibus fuerint
purgati. Secunda est, quia vivi et voluntarii sustinebunt poenam;
poena autem in hac vita voluntarie suscepta multo plus purgat quam poena
post mortem inflicta, sicut patet in martyribus; quod si quid
purgandum in eis invenitur, passionis falce tollitur, ut Augustinus
dicit, cum tamen poena martyrum brevis fuerit in comparatione ad poenam
quae in Purgatorio sustinetur. Tertia est, quia calor ille
recuperabit in intensione quantum amittet in temporis abbreviatione.
Quaestiuncula 3
Ad tertiam quaestionem dicendum, quod tota purgatio mundi et innovatio
ad purgationem et innovationem hominis ordinabitur; et ideo oportet ut
mundi purgatio et innovatio purgationi et innovationi humani generis
respondeat. Humani autem generis purgatio quaedam erit, quando mali
segregabantur a bonis; unde dicitur Luc. 3, 17: cujus
ventilabrum est in manus sua, et purgabit aream suam, et congregabit
triticum suum, idest electos, in horreum suum; paleas autem, idest
reprobos, comburet igne inextinguibili. Unde ita erit de purgatione
mundi, quod quidquid erit turpe et foedum, in Infernum cum reprobis
retrudetur; quidquid autem erit pulchrum et nobile, in superioribus
reservabitur ad gloriam electorum; et ita etiam erit de illo igne
conflagrationis, sicut dicit Basilius super illud Psal. 28: vox
domini intercidentis flammam ignis: quia quo ad calidum ustivum, et
quantum ad id quod in igne grossum reperietur, descendet ad Inferos ad
poenam damnatorum; quod vero est ibi subtile et lucidum, remanebit
superius ad gloriam electorum.
Ad primum ergo dicendum, quod ignis qui purgabit electos ante
judicium, erit idem cum igne conflagrationis mundi; quamvis quidam
contrarium dicant. Convenit enim ut, cum homo sit pars mundi, eodem
igne purgetur homo et mundus. Dicuntur autem duo ignes qui purgabit
bonos et qui cruciabit malos, et quantum ad officium, et aliquo modo
quantum ad substantiam: quia non tota substantia ignis purgantis in
Infernum retrudetur, uti dictum est.
Ad secundum dicendum, quod in hoc ignis ille remunerabitur, quia
illud quod est grossum in eo, separabitur ab ipso, et retrudetur in
Infernum.
Ad tertium dicendum, quod sicut gloria electorum post judicium erit
major quam ante, ita et poena reproborum; et ideo sicut claritas
superiori creaturae addetur ad augmentandum gloriam electorum; ita et
quidquid est turpe in creaturis, retrudetur in Infernum ad
augmentandum miseriam damnatorum; et ita igni ab initio praeparato in
Inferno non est inconveniens si alter ignis addatur.
|
|
