|
Quaestiuncula 1
1. Ad quartum sic proceditur. Videtur quod non sint ponendae duae
Christi nativitates. Nasci enim non est naturae, sed personae. Sed
in Christo est tantum una persona. Ergo et una nativitas.
2. Praeterea, cum nativitas sit generatio quaedam, per nativitatem
aliquis ad esse tendit. Sed in Christo est tantum unum esse. Ergo
tantum una nativitas.
3. Praeterea, ea quae non sunt unius rationis, non debent
connumerari, sicut canis caelestis et terrestris non dicuntur duo
canes. Sed generatio Christi temporalis et aeterna non sunt unius
rationis. Ergo non debent dici duae nativitates.
1. Sed contra, nullus dicitur filius alicujus nisi ratione alicujus
nativitatis. Sed Christus dicitur filius patris, et etiam matris.
Ergo utrumque est secundum aliquam nativitatem, et non secundum
eamdem; ergo in Christo sunt duae nativitates.
Quaestiuncula 2
1. Ulterius. Videtur quod Christus non debet dici bis natus.
Ratione enim ejus quod advenit alicui post completum esse, non dicitur
aliquis natus: sicut homo non dicitur nasci, quamvis capillus per
aliquam nativitatem adveniat. Sed humanitas Christi advenit filio
Dei post completum esse. Ergo propter hoc non debet dici ipse natus,
quod humanam naturam acceperit.
2. Praeterea, hoc adverbium bis importat successionem actuum. Sed
generationi aeternae non succedit temporalis: quia aeterna semper est;
unde est simul cum temporali. Ergo ratione duplicis nativitatis non
debet dici bis natus.
3. Praeterea, hoc adverbium bis importat interruptionem; unde qui
tota die loquitur, non dicitur bis loqui. Sed aeterna generatio non
habet interruptionem. Ergo ratione ejus non debet dici bis natus.
1. Sed contra, hoc adverbium bis numerat actum cui adjungitur. Sed
duplex est Christi nativitas. Ergo secundum eas debet dici bis
natus.
Quaestiuncula 1
Respondeo dicendum, ad primam quaestionem, quod Christus processit a
patre aeternaliter, et a matre temporaliter; et utraque processio
habet rationem nativitatis. Secundum enim processionem aeternam filius
est de substantia patris, et exit ab eo in personam distinctam; et
tamen est conjunctus patri propter indivisionem substantiae, quia
verbum apud Deum est; unde patet quod salvantur suo modo tria illa
quae dicebantur supra, art. 1, esse de ratione nativitatis; et
propter hoc dicitur oriri, et gigni, et nasci. Sed processio ejus
temporalis, qua procedit a matre, habet nativitatis rationem, sicut
cujuslibet alterius qui ex sua matre nascitur. Unde sicut duae sunt
ejus processiones, ut dictum est, in 1 libro, dist. 14, qu.
1, art. 2, ita etiam sunt duae nativitates.
Ad primum ergo dicendum, quod quamvis nasci sit personae, est tamen
ejus ratione naturae; unde secundum duas naturas quas per generationem
accepit, habet duas nativitates.
Ad secundum dicendum, quod quamvis in Christo sit unum esse, tamen
secundum illud habet respectum ad duas naturas, ut supra, dist. 6,
qu. 2, art. 2, dictum est; et ita nativitas est duplex secundum
duplicem respectum qui acquiritur personae ad duas naturas acceptas per
generationem.
Ad tertium dicendum, quod quamvis non sit una ratio per univocationem
aeternae et temporalis nativitatis, est tamen una per analogiam.
Quaestiuncula 2
Ad secundam quaestionem dicendum, quod bis, cum sit adverbium, ponit
numerum circa actum. Cum autem motus et actus numerentur tripliciter:
scilicet ex subjecto, quia est alius et alius agens; et ex terminis,
quia est aliud et aliud quod agitur; et ex mensura actus, quia nunc et
tunc agit: hoc adverbium bis non importat numerum, nisi qui causatur
ex diversa mensura; unde non dicitur bis lectum esse, si duo legant,
nec si duo libri simul legantur; sed quando diversis horis legitur.
Quia autem in his quae aguntur in tempore non est alia mensura nisi
tempus, et hoc non est aliud et aliud, nisi quando discontinuatur;
ideo bis dicitur factum esse, quando aliquid cum interruptione factum
est. Aeternitas autem et tempus sunt diversae mensurae secundum
diversam naturam, et non per discontinuationem; unde quod fit in
aeternitate et tempore, potest dici bis factum esse; quamvis id quod
aeternum est, non interrumpatur nec cesset.
Ad primum ergo dicendum, quod quamvis humana natura adveniat filio
Dei post esse completum, tamen filius Dei totus subsistit in utraque
natura: non autem ita est de toto homine ad capillum; et ideo ratio
non procedit.
Ad secundum dicendum, quod ratio illa procedit de his quae aguntur in
tempore.
Et similiter ad tertium; et ideo non sunt ad propositum.
|
|